Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), bankaların 2025 yılının üçüncü çeyreğine ilişkin değerlendirmeleri ve dördüncü çeyreğe ilişkin beklentilerini içeren “Banka Kredileri Eğilim Anketi”ni yayımladı.
2025 yılının üçüncü çeyreğinde bankalar, işletme kredilerinde uygulanan standartlarda belirgin bir değişiklik olmadığını raporladı.
Uzun vadeli kredilerde standartlarda önemli bir değişiklik olmazken, kısa vadeli ve TL cinsinden kredilerde standartlarda gevşeme yaşandı.
YP cinsinden kredilerde standartlar sıkılaşırken, KOBİ’lere ve büyük işletmelere verilen kredilerde standartlar gevşedi.
2025 yılının dördüncü çeyreği için bankalar, işletmelere verilen kredilerde standartların büyük kısmında değişiklik öngörmüyorlar.
Ankete göre, 2025 yılının üçüncü çeyreğinde, konut ve taşıt dahil tüm bireysel kredilerde standartlarda belirgin bir değişim olmadı.
Bu yılın dördüncü çeyreği için bankalar, tüm bireysel kredi türlerinde standartlarda aynı seyrin devam edeceğini ve belirgin bir değişiklik olmayacağını düşünüyorlar.
KREDİ TALEBİNDE GENEL GÖRÜNÜM
Anket sonuçlarına göre, işletmelere verilen kredilere talepte genel olarak azalış mevcut.
Kısa ve uzun vadeli kredi taleplerinde düşüş yaşanırken, TL kredi talebinde önemli bir değişiklik olmazken, YP kredi talebi arttı.
KOBİ’lere verilen kredilerde talep artarken, büyük işletmelere verilen kredilerde talep azaldı.
2025 yılının dördüncü çeyreğinde, işletmelere verilen tüm kredilerde belirgin bir talep artışı bekleniyor.
KONUT KREDİ TALEBİNDE ARTIŞ
Bu yılın üçüncü çeyreğinde, konut ve diğer bireysel kredilere talepte artış yaşanırken, taşıt kredi talebinde azalma görüldü. Bankalar, 2025 yılının dördüncü çeyreğinde tüm bireysel kredi türlerinde talebin belirgin şekilde artacağını öngörüyorlar.
Bankaların fon sağlama imkanları incelendiğinde, 2025 yılının üçüncü çeyreğinde yurt içi ve dışı fonlama koşullarında belirgin bir gevşeme görüldü.
Yurt dışı fonlama maliyeti ve diğer koşulların bu gevşemede etkili olduğu belirtildi. 2025 yılının dördüncü çeyreğinde de yurt içi ve dışı fonlama koşullarındaki gevşemenin devam etmesi bekleniyor.
KREDİ KURALLARI
Ankete göre, işletmelere verilen kredilerde uygulanan koşullarda, ortalama kredilerde kar marjında azalma, daha riskli kredilerde ise kar marjında artış yaşandı.
Kredi ya da kredi limitine ilişkin kurallar gevşerken, kredi sözleşmesi özel koşulları ile vadeye ilişkin kurallar sıkılaştı.
Bireysel kredilerde incelendiğinde, konut kredilerinde ortalama ve daha riskli kredilerde kar marjının temelde aynı kaldığı görüldü.
Taşıt ve diğer bireysel kredilerde ise ortalama ve daha riskli krediler üzerindeki kar marjlarının bir miktar azaldığı belirtildi.